اشعه ایکس در دندانپزشکی

اشعه ایکس در دندانپزشکی

اشعه ایکس و استفاده از آن به منظور مشخص شدن برخی مشکلات یکی از روش های رایج در پزشکی و دندانپزشکی است . پرتونگاری X ، همچنین به عنوان رادیوگرافی شناخته می شود ، بخش اساسی هر برنامه درمانی برای مراقبت از دندان است. در یک نگاه ساده میتوان کاربردهای بسیاری اشعه ایکس در دندانپزشکی را میتوان بررسی کرد که عبارتند از :

• با کمک به یک دندانپزشک قبل از اینکه مشکلات دندانی به یک مشکل اساسی تبدیل شود ، می توانند پیشگیری کنند.
• با کمک به یک دندانپزشک ، مشکلات احتمالی مراقبت از دهان را در دهان بیمار تشخیص دهند.
• اشعه ایکس نوعی انرژی است که از بافت نرم عبور می کند و توسط بافت متراکم جذب می شود.
• دندانها و استخوان ها بسیار متراکم هستند ، بنابراین اشعه ایکس را جذب می کنند ، در حالی که اشعه X راحت تر از لثه ها و گونه ها عبور می کند.
• پرتوهای ایکس به دو دسته اصلی داخل دهانی و خارج دهانی ، intraoral  و  extraoral تقسیم می شوند:
• Intraoral  نوعی اشعه ایکس است که درون دهان گرفته می شود. اشعه ایکس extraoral خارج از دهان گرفته می شود.
• اشعه X داخلی رایج ترین نوع رادیوگرافی است که در دندانپزشکی ها انجام می شود.
• آنها سطح بالایی از جزئیات دندان ، استخوان و بافتهای پشتی دهان را نشان می دهند.

فواید اشعه ایکس در دندانپزشکی :

این پرتوهای X به دندانپزشکان اجازه می دهد:

• پوسیدگی ها را پیدا کنید
• به ریشه های دندان نگاه کنید
• سلامتی ناحیه استخوانی اطراف دندان را بررسی کنید
• مشخص کنید که آیا بیماری پریودنتال وجود دارد یا خیر
• وضعیت رشد دندانها را مشاهده کنید
• همچنین از طریق پیشگیری ، سلامت خوب دندان را کنترل کنید

فواید اشعه ایکس کاملاً شناخته شده است:

• آن به دندانپزشکان در تشخیص مشکلات شایع مانند پوسیدگی، بیماری لثه و برخی از انواع عفونتها کمک می کند.
• رادیوگرافی به دندانپزشکان این امکان را می دهد که داخل دندان و زیر لثه ببینند تا سلامت استخوان و بافتهای پشتی که دندان را در جای خود قرار می دهند را ارزیابی کنند.

انواع پرتوهای اشعه ایکس در دندانپزشکی:

چند نوع پرتو ایکس وجود دارد که یک متخصص دندانپزشکی ممکن است در نسخه شما بنویسد. نوع اشعه ایکس مورد نیاز بستگی به نوع مراقبت مورد نیاز بیمار بستگی دارد. در اینجا برخی از متداول ترین انواع پرتوهای ایکس را نام می بریم:

Periapical

منظره ای از کل دندان ، از تاج تا استخوان را فراهم می کند .

Bite-Wing

تصویری از دندانهای خلفی تحتانی و فوقانی ارائه می دهد. این نوع اشعه ایکس به دندانپزشک نشان می دهد که چگونه این دندان ها یکدیگر را لمس می کنند (یا به یکدیگر می چسبند) و به تشخیص اینکه آیا پوسیدگی بین دندانهای پشت وجود دارد ، کمک می کند.

Panoramic

نمایی از دندان ها ، فک ها ، ناحیه بینی ، سینوس ها و مفاصل فک را نشان می دهد و معمولاً در صورت نیاز ممکن است تصمیم به درمان ارتودنسی یا کاشت ایمپلنت گرفته شود.

اکلوزال

نمای واضحی از کف دهان برای نشان دادن نیش فک بالا یا پایین ارائه می دهد. این نوع اشعه ایکس برای نشان دادن دندانهای اولیه (کودک) و دائمی (بالغ) رشد دندان کودکان را برجسته می کند.

نحوه انجام رادیوگرافی از دندان :

• این پرتوهای X معمولاً در مطب دندانپزشک یا مراکز متخصص رادیولوژی دندانپزشکی انجام می شود.
• ابتدا ، یک متخصص دندانپزشکی شما را با یک پیش بند سرب سنگین می پوشاند تا بدن شما را از اشعه محافظت کند.
• در مرحله بعد ، متخصص دندانپزشکی دستگاه کوچکی از پلاستیک ساخته شده را درون دهان شما وارد می کند و از شما می خواهد که روی آن گاز بگیرید.
• این فیلم اشعه X را در خود نگه می دارد.
• سپس تکنسین عکسبرداری با اشعه ایکس از منطقه مورد نظر را آغاز می کند.
• این روند بدون درد است و تا زمانی که تصاویر برای کل دهان شما بدست نیاید تکرار می شود.
• استفاده از اشعه ایکس دیجیتال به طور قابل توجهی تابش پرتو کمتری را برای بیمار ایجاد می کند.
• آنها برای کار دندانپزشکی مناسبتر بوده و همچنین در وقت و هزینه بیشتر صرفه جویی می شود.
• اشعه ایکس دندانپزشکی بسیار ایمن است و در صورتی که تمام اقدامات احتیاطی استاندارد ایمنی انجام شود شما یا فرزندتان در معرض حداقل تابش قرار نمی گیرید.
• تجهیزات پرتوهای ایکس امروز قادر به از بین بردن اشعه های غیرضروری هستند و به دندانپزشک اجازه می دهد تا پرتوی اشعه ایکس را روی قسمت خاصی از دهان متمرکز کند .
• پرتودهی با سرعت بالا به دندانپزشک این امکان را می دهد تا میزان اشعه بیمار را کاهش دهد.
• پیش بند سرب بدن را از گردن تا زانوها می پوشاند و بدن را از اشعه های سرگردان محافظت می کند.

مزایای استفاده از پرتوهای ایکس بیشتر از خطرات آن است:

• پژوهشی که اخیرا در آکادمی ملی علوم امریکا انجام شده است نشان می دهد که مقادیر کم تابش اشعه ایکس پزشکی و دندانپزشکی خطراتی برای ابتلا به سرطان ایجاد می کند.
• اما این خطر اندک است و نباید افراد را از جستجوی مراقبت باز دارد.
• انجمن دندانپزشکی آمریکا ADA توصیه می کند که دندانپزشکان مخاطرات قرار گرفتن در معرض پرتوهای اشعه ایکس را مورد ملاحظه قرار دهند.
• این انجمن همچنین در کتابچه راهنمای خود می گوید:
• «دندانپزشک باید مزایای گرفتن رادیوگرافی دندان را در برابر خطر قرار گرفتن بیمار در معرض اشعه ایکس که در بلندمدت از منابع پرتوی مختلف روی هم انباشته می شود، ارزیابی و سبک سنگین کند.»
• در این راهنما آمده است: «دندانپزشک با دانستن سوابق سلامتی بیمار و میزان آسیب پذیری وی در برابر بیماری های دهان و دندان ، بهترین وضعیت را دارد که این قضاوت را به نفع هر بیمار انجام دهد.»
• بنابر گزارش ADA ، وقتی دندانپزشک شما را بدون اشعه X معاینه می کند، بسیاری از بیماری های دندانها و بافتهای اطراف آن  دیده نمی شود.

اشعه ایکس می تواند این آیتم ها را آشکار کند:

نواحی کوچک پوسیدگی بین دندانها یا زیر پرکردنهای موجود.

• عفونت در استخوان.
• بیماری پریودنتال؛
• آبسه یا کیست.
• ناهنجاری های رشد دندان
• برخی از انواع تومورها.

تا چه حد می توان از اشعه ایکس استفاده کرد؟

• هنگامی که اشعه ایکس هنگام معاینه دندان از دهان شما عبور می کند،
• پرتوهای X بیشتر توسط قسمت های متراکم تر (مانند دندان ها و استخوان) جذب می شوند تا بافت های نرم (مانند گونه ها و لثه ها).
• این موضوع که چند وقت یکبار پرتوهای ایکس باید انجام شود بستگی به نیازهای سلامتی فرد دارد.
• دندانپزشک سوابق شما را بررسی می کند ، دهان شما را معاینه می کند و سپس تصمیم می گیرد که آیا به رادیوگرافی احتیاج دارید وازچه نوعی؟
• اگر بیمار جدیدی هستید ، دندانپزشک ممکن است رادیوگرافی را برای تعیین وضعیت موجود در مناطق پنهان دهان شما و کمک به تجزیه و تحلیل تغییرات ممکن است بعداً توصیه کند.
• اگر اخیرا در دندانپزشک قبلی خود رادیوگرافی انجام داده اید ، ممکن است دندانپزشک جدید از شما بخواهد که رادیوگرافی های قبلی را با خود بیاورید.
• شورای تحقیقات ملی آکادمی ملی در یافته های اخیر خود اظهار داشت که دوزهای پایین پرتودرمانی خطر ابتلا به سرطان را به همراه دارد ، اما خطر کمی است.

این شورا با بیان اینکه تحقیقات بیشتری در مورد پرتودرمانی پزشکی و شغلی انجام شده است، گفت: «حد و مرزی در این مورد وجود ندارد که سرطان ایجاد نشود ، اما در دوزهای پایین تعداد سرطان های ناشی از تشعشع اندک خواهد بود.»