آیا درمانی برای پوسیدگی دندان حین ارتودنسی وجود دارد ؟

پوسیدگی دندان حین ارتودنسی

پوسیدگی دندان حین ارتودنسی از جمله مشکلاتی است که در صورت عدم توجه بیمار به دستورالعمل های مراقبتی ایجاد شده و میتواند مشکلاتی را برای فرد ایجاد نماید . لازم است بدانید در صورت بی توجهی به بهداشت دهان و دندان خود ، در اطراف براکت های نصب شده بر روی دندان باکتری ها تجمع می کنند و پس از برداشته شدن پلاک از روی دندان با لکه های سفید روی دندان مواجه می شویم. این لکه های سفید علاوه بر ظاهر نامناسبی که دارند .

در صورت ادامه روند منجر به حفره پوسیدگی دندان خواهند شد و از این رو پر کردن آن ها اجتناب ناپذیر است. حفظ سلامت دندان ها در زمان انجام درمان ارتودنسی برای رسیدن به لبخند مطلوب اهمیت دارد. اما گاهی حتی با وجود رعایت بهداشت دهان و دندان، ممکن است بیمار دچار پوسیدگی دندان شود. پر کردن دندان در حین ارتودنسی می تواند با هزینه و دشواری بیشتری برای بیمار همراه باشد.

چرا دچار پوسیدگی دندان حین ارتودنسی میشویم ؟

سالانه میلیون ها نفر در سراسر جهان دندان های خود را با انواع روش های ارتودنسی منظم، هماهنگ و تراز می کنند. هم بزرگسالان و هم کودکان می توانند با کمک یک متخصص ارتودنسی خوب به این مهم دست یابند و از سایر مزایای آن بهره مند شوند. سوای فواید بیشمار ارتودنسی دندان، اما این درمان ممکن است چالش هایی را نیز پیش روی  افراد قرار بدهد

هدف از دستگاه های ارتودنسی ثابت، متحرک و نامرئی جابجایی دندان ها در یک موقعیت مناسب و صاف کردن آن ها است. برای رسیدن به این هدف، از براکت ها و سیم ها استفاده میشود تا با وارد کردن نیرو به دندان، آن را به صورت آرام آرام جابجا کنند. صاف شدن دندان ها بدون این مکانیزم میسر نیست و اینکار هم بدون کمک گرفتن از سیم، براکت، بند، الاستیک و … انجام نخواهد شد. داشتن این دستگاه ها و اجزا روی دندان مسواک زدن را سخت میکند و اگر کسی به خوبی و بیشتر از همیشه مسواک نزند و بهداشت را رعایت نکند ممکن است با پوسیدگی دندان حین ارتودنسی مواجه شود.

علائم پوسیدگی دندان حین ارتودنسی

علائم متعددی وجود دارند که نشان می‌دهند شما دچار پوسیدگی حین ارتودنسی دندان شده‌اید . با مشاهده هر یک از این علایم لازم است هرچه سریع تر به دندانپزشک خود مراجعه کنید تا اقدامات درمانی لازم برای شما انجام شود ، به خاطر داشته باشید عدم توجه به پوسیدگی دندان حین ارتودنسی باعث مشکلات بسیاری خواهد شد ، پس با مشاهده هر یک از این علایم حتما با دندانپزشک خود تماس بگیرید :

1- دندان‌ درد شدید :

اولین و مهم ترین نشانه پوسیدگی دندان حین ارتودنسی را میتوان درد دندان ها دانست . درد مداوم یک یا چند دندان می‌تواند نشانه‌ی پوسیدگی دندان باشد. در حقیقت، درد یکی از رایج‌ترین علائم پوسیدگی دندان حین ارتودنسی است. گاهی اوقات این درد به صورت ناگهانی یا با خوردن چیزی رخ می‌دهد. این مورد شامل درد و ناراحتی داخل و اطراف دهان است. همچنین ممکن است در زمان جویدن غذا نیز احساس درد یا فشار داشته باشید.

2- حساسیت زیاد به غذاهای یخ و داغ :

حساسیتی که بعد از خوردن غذاهای یخ یا داغ ادامه داشته باشد، می‌تواند نشانه‌ی پوسیدگی دندان باشد. وقتی که مینای دندان دچار فرسودگی می‌شود، دنتین (عاج دندان)، که یک لایه‌ی بافتی محکم زیر مینای دندان است را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. دنتین از تعداد زیادی لوله‌های میکروسکوپی و ریز عمیق تشکیل شده است. وقتی که مینای دندان سالم نباشد تا از دنتین محافظت کند، غذاهای داغ، یخ، چسبناک و اسیدی سلول‌ها و اعصاب داخل دندان را تحریک خواهند کرد. این امر باعث بروز حساسیت خواهد شد.

حتما بخوانید : خمیر دندان ضد حساسیت چیست ؟

3- وجود سوراخ در دندان :

در صورت پوسیدگی دندان حین ارتودنسی ممکن است سوراخ‌هایی را روی دندان مشاهده کنید. برخی از سوراخ‌ها، مخصوصاً در صورتی که بین دندان‌ها یا داخل شکاف‌های دندان باشند، دیده و حس نمی‌شوند. اگر در دندانتان سوراخی دیدید، به دندانپزشک مراجعه کنید. این مورد یکی از علائم مشهود پوسیدگی دندان است.

4- وجود لکه روی دندان :

لک شدن دندان ممکن است ابتدا به صورت وجود لکه‌های سفید روی دندان باشد. با پیشروی پوسیدگی دندان حین ارتودنسی ، این لکه پررنگ‌تر خواهد شد. لکه‌های خرابی دندان می‌توانند قهوه‌ای، سیاه یا سفید باشند و معمولاً در سطح دندان دیده می‌شوند. پس با مشاهده هر گونه لک بر روی دندان خود باید این احتمال که دچار پوسیدگی دندان حین ارتودنسی شده را بدهید و برای بررسی و اقدامات لازم حتما به دندانپزشک خود مراجعه نمایید .

برای جلوگیری از پوسیدگی دندان حین ارتودنسی چه کارهایی لازم است ؟

ارتودنسی، درمانی به نسبت طولانی است. زمان درمان ارتودنسی نسبت به میزان بی‌نظمی و سن بیمار متفاوت است ولی به صورت میانگین 14 ماه یا بیشتر طول می‌کشد. در طول این دوره، به دلیل نصب شدن ابزارهای ارتودنسی روی دندان، باقی‌مانده‌ی غذاها به آن‌ها گیر می‌کنند و در صورت عدم رعایت بهداشت صحیح دندانی، ممکن است دندان‌ها دچار پوسیدگی شده و یا حتی از دست بروند. اما این فرآیند اجتناب‌ناپذیر نیست. با رعایت توصیه‌های زیر در طول درمان، علاوه بر سالم‌ماندن دندان‌ها، طول دوره‌ی درمان ارتودنسی نیز کوتاه‌تر می‌شود و انتظارتان برای رسیدن به لبخندی زیبا و بی‌نقص، کم‌تر می‌شود

1- استفاده از نخ دندان

براکت‌ها و باندهای لاستیکی می‌توانند باعث گیرکردن و باقی‌ماندن غذاها شوند. اگر دندان‌ها و ابزارهای ارتودنسی خود را به دقت تمیز نکنید، باکتری‌ها و جرم روی دندان‌ها تجمع می‌کنند. جرم‌های باقی‌مانده روی دندان‌ها می‌توانند باعث قرمزی و تورم لثه و همچنین پوسیدگی دندان‌ها شوند. علاوه بر آن، باقی‌ماندن جرم روی دندان‌ها، منجر به بدبو شدن دهان شما و آزار اطرافیان می‌شود. پس از مسواک‌زدن، باید از نخ دندان استفاده کنید. نخ دندان را چندین بار بین دندان‌ها و بین دندان‌ها و براکت‌ها حرکت دهید تا سطح دندان‌ها را نیز تمیز کنید.

2- مسواک‌زدن پس از هر وعده‌ی غذایی

حفظ بهداشت صحیح دهان و دندان در دوره‌ی ارتودنسی، نیازمند خروج از عادت‌های قبلی و فراگیری عادت‌های جدید است. جرم‌ها می‌توانند روی براکت‌ها و سیم‌ها ارتودنسی تجمع کنند. عدم رعایت بهداشت دندانی در دوره‌ی درمان ارتودنسی، منجر به تشکیل جرم و پوسیدگی دندان می‌شود

برای جلوگیری از تجمع باکتری و جرم، باید روش صحیح مسواک‌زدن را یاد بگیرید. شانه‌های مسواک باید از بالا و پایین با دندان‌ها زاویه‌ی 45 درجه‌ای بسازند. همچنین باید مسواک خود را به صورت دورانی و دایره‌ای نیز حرکت دهید. استفاده از مسواک بین‌دندانی مخصوص ارتودنسی نیز لازم است. این مسواک بین دندان‌ها و براکت‌ها را نیز تمیز می‌کند. مسواک را بین سیم و دندان خود قرار دهید و با حرکت آن به بالا و پایین، لبه‌های براکت را تمیز کنید.

در حالی که براکت روی دندان های شما قرار دارد، شما نمی توانید از نخ دندان معمولی استفاده کنید چون در این زمینه اثر بخش نیست. بسیاری از بیماران گزارش می دهند که به علت اینکه نمی توانند از نخ دندان استفاده کنند، دچار پوسیدگی دندان یا کرم خوردگی دندان می شوند. راه حل این مشکل ساده است: خرید یک مسواک بین دندانی، این وسیله می تواند بین دندان ها و دستگاه قرار گرفته بر روی دندان شما قرار گیرد و می تواند تقریبا به هر جایی که نخ دندان می رود، دسترسی پیدا کند و از این طریق ضمن خارج کردن باقیمانده مواد غذایی و تمیز کردن دندان از ابتلای به پوسیدگی دندان حین ارتودنسی پیشگیری کند.

3- رژیم غذایی مناسب برای جلوگیری از پوسیدگی دندان حین ارتودنسی

مصرف غذاهای مضر می‌توانند به دندان‌ها و براکت‌های شما ضربه بزند و باعث پوسیدگی دندان شود. خوردنی‌هایی مانند آجیل، شیرینی‌های ترد و سفت، ژله‌های چسبنده و خوردن یخ به شدت برای شما مضر است. همچنین باید میوه‌ها و سبزیجات را قبل از مصرف به قطعات کوچک خرد کنید و به جای گاز گرفتن، آن‌ها را تکه تکه مصرف کنید. همچنین باید از مصرف خوردنی‌های چسبنده مانند شکلات‌های کاراملی، پاستیل و آدامس خودداری کنید. این تنقلات بدون تردید به براکت‌های شما صدمه زده یا آن‌ها را می‌شکنند. این اتفاق منجر به طولانی‌شدن روند درمان و افزایش هزینه‌های شما می‌شود.

لیستی از خوردنی‌های مفید در طول درمان ارتودنسی جمع‌آوری کنید. غذاهای نرم مثل ماست، اوتمیل صبحانه، انگور، موز و میوه‌های نرم دیگر در این دوره بسیار مناسب و مفید هستند. اگر خیلی به شیرینی‌جات علاقه دارید، از شکلات‌های کاکائویی ساده (بدون مغز)، کیک و کلوچه‌های نرم استفاده کنید. به خاطر داشته باشید که میزان شکر در این خوردنی‌ها بسیار زیاد است. در نتیجه، باید بلافاصله پس از مصرف آن‌ها، دندان‌های خود را به صورت کامل مسواک بزنید.

4- ویزیت و چکاپ منظم

ویزیت‌های منظم دکتر ارتودنسی برای اطمینان از تنظیم صحیح ابزارها و فشار وارده روی دندان‌ها بسیار ضروری و حیاتی است. پوسیدگی دندان‌ها بیشتر در کودکان اتفاق می‌افتد زیرا آن‌ها بیشتر از نوجوانان و بزرگسالان احتمال دارد مسواک‌زدن و استفاده صحیح از نخ دندان را فراموش کنند. در چنین مواردی، بررسی وضعیت براکت‌ها و ابزارها توسط دکتر ارتودنسی متخصص برای اطمینان از عملکرد صحیح آن‌ها و پیش‌گیری از مشکلات دیگر بسیار مهم است.

5- استفاده از دهانشویه را متوقف نکنید

برای جلوگیری از پوسیدگی دندان حین ارتودنسی دهانشویه باید استفاده شود. ممکن است به علت اینکه لثه ها تحت تاثیر دهانشویه قرار می گیرند احساس بدی داشته باشید ، اما شما هنوز هم باید این کار را انجام دهید، زیرا دهانشویه مایع است و می تواند به همه خلل و فرج ها رفته و بین براکت و سیم و دندان نیز حرکت کند. استفاده از دهانشویه به براکت ها، چسب (سیمان) مورد استفاده برای بستن آن و به دندان های شما آسیب نمی رساند.

با پوسیدگی دندان حین ارتودنسی چه کار کنیم ؟

در صورتی که طی درمان ارتودنسی با استفاده از بریس ها دندان های پوسیده یا کرم خورده داشته باشید می توانید به دنداپزشک مراجعه کنید تا با ارتودنتیست شما تماس بگیرد و راجع به وضعیت دندان های شما صحبت کنند و بهترین روش درمان را انتخاب کنند، تنها به این علت که این مشکل روی روند درمان ارتودنسی تأثیر نگذارد.

در صورتی که پوسیدگی دندان های شما شدید و خطرناک باشد، دندانپزشک باید هر چه زودتر آن را درمان کند. به این منظور پس از پاکسازی، باید دندان ها پر شوند و بسته به وخامت پوسیدگی، برای اصلاح دندان ها روی آنها روکش یا دیگر ترمیم های دندانی قرار بگیرد. این کار می تواند کمک کند سلامت و عملکرد دندان ها ارتقاء یابد.

حتما بخوانید : دندان مصنوعی ژله ای چه ویژگی هایی دارد ؟

در صورت استفاده از براکت های فلزی، در اکثر مواقع حفره ی دندان بدون برداشتن براکت ارتودنسی پر می شود. با این حال اگر دندانپزشک نتواند به پوسیدگی دندان دسترسی پیدا کند ممکن است نیاز باشد یک یا دو براکت به طور موقت از روی دندان ها برداشته شوند تا دندانپزشک قادر باشد کار پر کردن دندان را انجام دهد. این فرایند بسیار سریع انجام خواهد شد و هیچ تأثیری روی روند درمان ارتودنسی نخواهد داشت. پس از درمان، مجدداً براکت ها و سیم کمانی در جای خود قرار خواهند گرفت.

آیا میتوان درمان پوسیدگی دندان حین ارتودنسی را بعد از درمان انجام داد ؟

به خاطر داشته باشید که هیچگاه نباید در درمانی سهل انگاری داشته باشید. تمام مشکلات و بیماری ها به مرور زمان می توانند پیشرفت کنند و عوارض جدی تری را برایتان ایجاد نمایند. پوسیدگی دندان نیز استثنا نبوده و اگر برای درمان آن اقدامی به موقع انجام ندهید، به مرور با عفونت دندان و شاید از دست دادن دندان خود مواجه شوید. البته در صورتی که متخصص ارتودنسی درمان را در دست داشته باشد، در جلسات مکرری که به کلینیک مراجعه می کنید، سلامت دندان ها و لثه را همواره ارزیابی کرده و اگر مشکلی وجود داشته باشد، سریعا برای رفع آن اقدامات لازم را انجام می دهند.

پس باز هم تاکید میکنیم اگر در حین انجام این درمان یکی از علایم گفته شده در بالا را داشتید لازم است این احتمال را بدهید که دچار پوسیدگی دندان حین ارتودنسی شده اید و لازم است برای انجام درمان های لازم به دندانپزشک خود مراجعه نمایید تا هم دندان ها از پوسیدگی و آسیب های جدی در امان بمانند و هم درمان ارتودنسی شما با شکست مواجه نشود .

ابن نکات را به خاطر داشته باشید

اکثر دندانپزشک ها و ارتودنتیست ها ترجیح می دهند پیش از آغاز درمان ارتودنسی تمام اقدامات دندانپزشکی لازم را انجام دهند. زیرا با قرار گرفتن براکت ها روی دندان ها انجام دیگر فرایندهای ضروری دندانپزشکی اندکی دشوارتر خواهد شد. برای کم کردن طول درمان ارتودنسی، باز هم نیاز است به طور منظم برای پاکسازی دندان ها به دندانپزشک مراجعه کنید- هرچند تا زمان برداشتن براکت ها از روی دندان ها، ممکن است روش فرایند پاکسازی را تغییر دهد.

مسواک زدن و کشیدن نخ دندان همیشه مهم بوده اند، اما در طول درمان با براکت ها از اهمیت ویژه ای برخوردارند. طی این دوره کشیدن نخ دندان اندکی دشوارتر است، اما سعی کنید روش های کشیدن درست نخ دندان را از ارتودنتیست خود یاد بگیرید! از آنجا که به طور منظم به ارتودنتیست مراجعه می کنید، مشکلات احتمالی شما به دقت پیگیری و درمان خواهند شد، هیچ مشکل دندانی نادیده گرفته نخواهد شد، به همین دلیل بعید است در طول زمان استفاده از براکت های ارتودنسی پوسیدگی دندان یا حفره های دندان پیشرفت کنند. با این حال، اگر این اتفاق رخ دهد، برای حل آن گام های درستی بر خواهیم داشت.